Ontdekkingsreiziger dichtbij huis

Ontdekkingsreiziger dichtbij huis

Tegenwoordig noem ik mezelf ontdekkingsreiziger maar ik maak geen verre reizen, bezoek geen dichte wouden, vreemde culturen of afgelegen streken en bevind me zeer zelden in een vliegtuig. Mijn ontdekkingsreizen spelen zich dicht, soms zeer dicht bij huis af. Zo dicht zelfs dat m’n eigen woning het resultaat is van een ontdekkingsreis. 

Mijn fascinatie voor onze omgeving heeft veel te maken met schilderachtige vergezichten. Vergezichten zoals die in het verleden op ons heden werden geprojecteerd of zoals wij die nu op onze toekomst projecteren. Mijn ontdekkingsreizen spelen zich af in de landschappen die soms binnen één generatie drie keer op de schop zijn gegaan en daardoor meer over onszelf en onze verhouding tot onze omgeving vertellen dan ons lief is. 

Om maar een voorbeeld te noemen; de Kop van Overijssel. Lange tijd een armoedige en vochtige streek. In het archief van Steenwijk vond ik tekeningen waarop een viertal polders waren ingetekend. Van de Beulakerwijde, de Weerribben en de andere grote plassen was in die plannen uit de jaren twintig niets meer terug te vinden. In de vorige crisisjaren-de jaren dertig- zijn daar door noeste handarbeid in het kader van de werkverschaffing frisse en rationele polders aangelegd. Stoere ontginningsboerderijen -vers van de tekentafel- staan strak in het gelid langs brede vaarten. Kaarsrechte wegen ontsluiten het voormalige veengebied voor het moderne verkeer. Rationele landbouw uit het schoolboekje. Tot in de jaren zestig werden in die streek gebieden ontgonnen en in cultuur gebracht. Vanaf 1992 is een groot gedeelte van de Kop van Overijssel uitgeroepen tot Nationaal Park. In 2002 zijn er otters uitgezet en in 2009 werd natuurgebied De Wieden toegevoegd zodat het nationaal park nu ruim tienduizend hectaren groot is. 

Toen ik in het natte najaar van 2013 op ontdekkingsreis door deze woeste streek was zag ik nog net de laatste resten van een bungalowboerderij uit de zestiger jaren tegen de vlakte gaan. De jongste ontginning -de polder Wetering Oost- werd klaargemaakt om teruggegeven te worden aan ‚de natuur’. Nog geen vijftig jaar tevoren was deze polder van de Weerribben afgesnoept. Nu heeft het jonge nationaal park er 161 hectaren nieuwe natuur bijgekregen. 

Diezelfde dag nog sprak ik in een rijtjeswoning te Emmeloord een oud ingenieur van het Waterloopkundig Laboratorium. Tegenwoordig staan de grote schaalmodellen van havens en waterwerken overwoekerd in het Waterloopbos in de Noordoostpolder waarvan Natuurmonumenten de eigenaar is. Mijn aanname dat de oud-ingenieur de teloorgang van zijn oude werkplek -lange tijd de hoogburcht van Nederlandse waterbouwkunst- tot natuurgebied met lede ogen zou zien werd door hem ontkend; „ook het maken van natuur is cultuurtechniek”. 

En dat is voor mij als ontdekkingsreiziger Nederland in een notendop, een eindeloos laagland dat door z’n zachte ondergrond voortdurend het projectiescherm vormt waarop wij onze ideeën, idealen, wensen en verlangens kunnen projecteren.

Omdat ik nieuw ben -althans als blogger op deze site- lijkt het me wel zo netjes mezelf voor te stellen. Mijn naam is Hans Jungerius en ik ben 45 jaar oud. Ik ben geen planoloog, geen landschapsarchitect, geen stedenbouwkundige en geen architect. Ik ben ooit aan de kunstacademie in Arnhem opgeleid om me vanuit de beeldende kunst bezig te houden met de gebouwde omgeving en de openbare ruimte.

Experimenteren in het landelijk gebied: vrijstaat ...
Verboden te spelen

Related Posts

Excursies

Het Ruhrgebied (inschrijving gesloten 27/5/2019)

Ruimtemakers-Oost/GSRO 2019
Vrijdag 14 juni 2019 (Het maximale aantal deelnemers is bereikt 27/05/2019)
Dwalen door een steeds weer verrassend Ruhrgebied

Jullie kennen natuurlijk allemaal het Ruhrgebied. Tenminste, dat dachten jullie. Want wij hebben voor jullie een aantal verrassende plekken in het Ruhrgebied gevonden. Reden om onze GSRO-excursie dit jaar in het Ruhrgebied te laten plaatsvinden.


Programma:
Het programma ziet er als volgt uit:
• We vertrekken vanuit Arnhem bij de achterzijde van het centraal station. De autoliefhebbers pikken we op bij Van der Valk in Duiven.
• Dan rijden we in een keer door naar Essen. De mooiste tuinstad van het Ruhrgebied (en ook van Duitsland): We bezoeken Margarethenhöhe, gesticht door de familie Krupp.
• Vervolgens brengen we een bezoek aan het Unperfecthaus, inclusief lunch. Een wel heel bijzonder ‘bedrijfsverzamelgebouw’ voor kunstenaars, ZZP-ers en maatschappelijke ondernemers.
• Na de lunch gaan we naar een van de haldes (voormalige sintelbergen), te weten de Halde Haniel (zie foto hieronder), op de grens van Oberhausen en Bottrop. Daar zullen we een spirituele wandeling maken van ongeveer 2 uur.
• Dit haldelandschap geeft je het gevoel in Schotland te zijn. En laat je zien hoe groen het Ruhrgebied feitelijk is. Op het eerste gedeelte is een kruisweg aangebracht met referentie naar de mijnbouw. Halverwege domineert een groot wit kruis het landschap. In het hoger gelegen gedeelte loop je over het zwarte kolengruis langs een in de berg uitgegraven theater en ervaar je het magische effect van een land art project van rechtopstaande beschilderde spoorbielzen en kijk je met helder weer uit tot voorbij het Ruhrgebied.
• Voor diegenen die niet zo goed ter been zijn is in plaats van een bezoek aan Halde Haniel een alternatief ingebouwd: Bezoek aan de Antonyhütte. Verstopt in het stadsdeel Osterfeld vind je een idyllisch groen landschap met oud vakwerkpand (ooit directiegebouw, nu museum) en een ‘industriearcheologisch’ park (onderdeel van het LVR museum Oberhausen) Hier op deze plek bevindt zich de wieg van het Ruhrgebied en werd voor het eerst op industriële wijze steenkool gewonnen.
• Na de Halde Haniel/ cq de Antonyhütte gaan we naar Eisenheim (stadsdeel Sterkrade).
Eisenheim is de eerste arbeiderswijk van het Ruhrgebied (inmiddels tot monument verklaard), vandaar uit lopen we naar CENTRO (het Neue Mitte). Het winkel- en uitgaansgebied van Oberhausen. In deze wandeling doorkruis je niet alleen een deel van Oberhausen maar doorkruis je ook de tijd. (Alternatief: of met de bus van Eisenheim naar CENTRO en daar op eigen gelegenheid rondkijken).
• We brengen een bezoek aan het oude centrum van Oberhausen (Stadtteil Alt-Oberhausen). Diner bij Pools Jazz Restaurant Gdanska aan het marktplein. Dit gedeelte van Oberhausen laat nog de pracht van weleer zien, anno nu staan veel panden staan leeg of zijn met goedkope ketens gevuld. Dankzij restaurant Gdanska is het plein weer tot leven gekomen.
• Na het diner gaan we weer huiswaarts.


Reisschema (Let op: vertrektijd bus is “hard”, rest is “voorlopig”)
07.45 uur: Verzamelen bij de uitgang van het station Arnhem-Centraal (Sonsbeekzijde);
08.00 uur: Vertrek van de bus vanuit Arnhem;
08.20 uur: Oppikken mensen bij Van der Valk Duiven;
09.30 uur: Aankomst Essen;
11.00 uur: Bezoek Unperfecthaus en lunch;
13.30 uur: Bezoek Halde Haniel of;
14.00 uur: Aankomst Antonyhütte;
16.00 uur: Bezoek Eisenheim
18.30 uur: Bezoek Oberhausen;
20.30 uur: Vertrek naar Arnhem;
21.30 uur: Aankomst Van der Valk Duiven
21.59 uur: Aankomst Arnhem


Kosten
Kosten: 25 euro voor leden. Inclusief lunch en diner.
Introducees zijn ook welkom: Voor hen bedragen de kosten 40 euro.
Het bezoek aan de Antonyhütte is facultatief en is in het programma opgenomen als alternatief voor hen die de wandeling op Halde Haniel te zwaar vinden. De entree is voor eigen rekening (rond de 5 euro).


Aanmelding
Aanmelding via Sonja Scholten via mail: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
Graag aangeven of je in Arnhem Centraal of bij Van der Valk (Duiven) opstapt.
En of je gebruik wenst te maken van het alternatieve programma. Dit in verband met de routeplanning chauffeur.
In verband met de reserveringen die we moeten maken: aanmelden voor 1 juni 2019.


Betaling
Het excursie bedrag dient bij aanmelding te worden overgemaakt op rekeningnummer
NL78INGB 0000989374 t.n.v. GSRO onder vermelding van achternaam en excursie Ruhrgebied 2019.
Vriendelijke groeten namens het bestuur van de GSRO,
Jos van der Mark

De GSRO twittert

Volg nieuws uit de vakwereld en over Oost Nederland via onze twitter tijdlijn hieronder:

Lid worden

De GSRO organiseert zo'n 10 bijeenkomsten per jaar. Kennisuitwisseling en netwerken zijn dan allebei belangrijke onderdelen. Tijdens een broodje voorafgaand aan de bijeenkomst kom je oude en nieuwe bekenden tegen.

Lid worden kost slechts € 40,- per jaar en staat open voor vakgenoten die iets hebben met Oost Nederland. Word ook lid door het formulier in te vullen. Óf stuur een mailtje naar info@gsro.nl om meer informatie op te vragen.

Word nu lid

 

Doel

Het belangrijkste doel van de GSRO is om ervaringen te kunnen uitwisselen onder vakgenoten werkzaam in de ruimtelijk inrichting. Tijdens de bijeenkomsten wordt een actueel onderwerp voor het voetlicht geplaatst. De onderwerpen betreffen het brede vakgebied van de ruimtelijke ordening en ruimtelijke inrichting. De uitwisseling van praktische en theoretische ervaringen tussen vakgenoten vormt een belangrijk aspect.

Leden

Het ledenbestand van de GSRO bestaat uit architecten, stedenbouwkundigen, landschapsarchitecten, economen, landbouwkundigen, sociaalgeografen, planologen, verkeerskundigen, recreatiedeskundigen en juristen in de publieke of private sector. De GSRO heeft een klein bestuur dat de dagelijkse gang van zaken regelt.

GSRO